Warunki techniczne po 20 września 2026 r.: okres przejściowy z art. 102a–102c Prawa budowlanego

Stan prawny na 12 października 2026 r.
Od 20 września 2026 r. budowy w Polsce nie mają „zwykłych” warunków technicznych. Rozporządzenie z 2002 r., według którego przez ponad dwie dekady projektowano budynki i ich instalacje elektryczne, przestało obowiązywać, a nowe rozporządzenie nie zostało ogłoszone. Lukę zamyka na 18 miesięcy nowy rozdział Prawa budowlanego z przepisami epizodycznymi. Wyjaśniamy, jak działa ten okres przejściowy, czego dotyczy oświadczenie inwestora i co z tego wynika dla projektanta, wykonawcy oraz osoby, która przygotowuje zapytanie ofertowe na materiały.
Dlaczego stare warunki techniczne przestały obowiązywać
Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, wydał Minister Infrastruktury rozporządzeniem z 12 kwietnia 2002 r. (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690, ostatni tekst jednolity: Dz.U. 2022 poz. 1225). Podstawą był art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane.
Termin ich obowiązywania wyznaczyła ustawa z 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami. Jej art. 66 stanowi, że dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 7 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego zachowują moc do wejścia w życie nowych przepisów, „nie dłużej jednak niż przez 84 miesiące” od wejścia w życie tej ustawy. Ustawa o dostępności weszła w życie 20 września 2019 r., więc termin upłynął we wrześniu 2026 r.
W systemie ELI Sejmu rozporządzenie z 2002 r. ma dziś status „uznany za uchylony” z datą uchylenia 21 września 2026 r., a jako przyczynę wskazano właśnie ustawę o dostępności. Ten sam status ma rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych.
Nowy rozdział 10a Prawa budowlanego
Okres przejściowy wprowadziła ustawa z 31 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa oraz ustawy – Prawo budowlane (Dz.U. 2026 poz. 1161, ogłoszona 1 września 2026 r.). Jej art. 2 pkt 4 dodał do Prawa budowlanego rozdział 10a „Przepisy epizodyczne” z art. 102a–102c.
Daty wejścia w życie są w tej ustawie różne i trzeba je czytać z jej art. 5, a nie z metryki aktu. Art. 2 pkt 4, czyli rozdział 10a, wszedł w życie dzień po ogłoszeniu, tj. 2 września 2026 r. Pozostałe przepisy, dotyczące samorządów zawodowych i odpowiedzialności zawodowej, weszły w życie po 30 dniach od ogłoszenia, tj. 2 października 2026 r.
Art. 102a: projekty składane z wnioskiem lub zgłoszeniem
Przez 18 miesięcy od 20 września 2026 r. projekt zagospodarowania działki lub terenu albo projekt architektoniczno-budowlany może zostać sporządzony według przepisów wydanych na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego, „obowiązującymi do dnia 19 września 2026 r.”. Dotyczy to projektu dołączanego do:
- wniosku o pozwolenie na budowę,
- wniosku o odrębną decyzję o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu albo projektu architektoniczno-budowlanego,
- zgłoszenia budowy.
Warunek jest jeden: inwestor składa organowi prowadzącemu postępowanie oświadczenie o stosowaniu tych przepisów. Ustawa nie określa wzoru takiego oświadczenia. Jeżeli inwestor je złoży, według tych samych przepisów sporządza się projekt techniczny (art. 102a ust. 2), a organ stosuje je do decyzji dotyczących całego zamierzenia budowlanego (ust. 4). Ustęp 3 rozciąga tę możliwość na dokumenty legalizacyjne z art. 48b ust. 2 i 3 oraz na projekt zamienny, którego sporządzenie nadzór budowlany nakazuje po istotnym odstąpieniu od zatwierdzonego projektu (art. 51 ust. 1 pkt 3).
Art. 102b i 102c: roboty bez pozwolenia i użytkowanie mieszkań
Art. 102b pozwala inwestorowi w tym samym okresie stosować dotychczasowe warunki techniczne do budowy wymienionej w art. 29 ust. 2 oraz do robót z art. 29 ust. 4 Prawa budowlanego, czyli do przedsięwzięć, które nie wymagają ani pozwolenia, ani zgłoszenia. Tu ustawa nie przewiduje oświadczenia składanego organowi.
Art. 102c dopuszcza przez 18 miesięcy utrzymywanie i użytkowanie budynków mieszkalnych zgodnie z dotychczasowymi przepisami wydanymi na podstawie art. 7 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, czyli rozporządzeniem z 1999 r. o warunkach technicznych użytkowania budynków mieszkalnych.
Okres 18 miesięcy liczony od 20 września 2026 r. upływa w marcu 2028 r. Ustawa nie podaje daty końcowej, a z jej treści nie wynika, czy ostatnim dniem jest 19, czy 20 marca 2028 r.; w harmonogramach bezpieczniej przyjąć wcześniejszą z tych dat.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii w komunikacie z 18 września 2026 r. potwierdziło ten odczyt: przez 18 miesięcy liczonych od 20 września 2026 r. stosuje się dotychczasowe przepisy wykonawcze o warunkach technicznych w zakresie określonym ustawą, a inwestor może złożyć oświadczenie o przygotowaniu projektu według rozporządzeń z 2002 i 1999 r.
Gdzie jest projekt nowych warunków technicznych
Nowe rozporządzenie ma wydać Minister Finansów i Gospodarki. Projekt rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych, jest w Rządowym Centrum Legislacji pod numerem 12412604 (wykaz prac legislacyjnych ministra, poz. 29). Wcześniej prace prowadził Minister Rozwoju i Technologii pod innym numerem RCL.
Według strony projektu (serwis RCL zaktualizowany 9 października 2026 r.) ostatnie wpisy dotyczą uzgodnień (23 lipca 2026 r.), Komisji Prawniczej (5 sierpnia 2026 r.) i notyfikacji (2 września 2026 r.). Etapy „skierowanie projektu do podpisu ministra” i „skierowanie aktu do ogłoszenia” są puste. Ostatnia opublikowana wersja nosi tytuł „Projekt z dnia 6 sierpnia 2026 r.” i przewiduje wejście w życie 20 września 2026 r., a ten termin już minął. W Dzienniku Ustaw z 2026 r. takiego rozporządzenia nie ma. Ministerstwo w cytowanym komunikacie podało jedynie, że prace „są nadal prowadzone”.
Projekt zawiera własne przepisy przejściowe: do zamierzeń, dla których przed jego wejściem w życie złożono wniosek o pozwolenie, wydano decyzję albo dokonano zgłoszenia, stosowałoby się przepisy dotychczasowe, chyba że inwestor złoży wniosek o zastosowanie nowych. Tekst może się jednak zmienić przed podpisaniem, więc te zasady traktujemy jako zapowiedź, nie jako obowiązujące prawo.
Co projekt zmienia w części elektrycznej
W wersji z 6 sierpnia 2026 r. w rozdziale o instalacji elektrycznej i w załącznikach widać między innymi:
- załącznik z wymaganymi klasami reakcji na ogień kabli elektrycznych i telekomunikacyjnych, zależnymi od rodzaju budynku, jego wysokości i od tego, czy kabel biegnie drogą ewakuacyjną (w rozporządzeniu z 2002 r. takiej tabeli nie ma),
- doprecyzowanie przeciwpożarowego wyłącznika prądu: urządzenie wykonawcze ma być w złączu kablowym albo przy wejściu kabli zasilających do budynku lub strefy pożarowej, a urządzenie uruchamiające w miejscu dostępu ekip ratowniczych; jeden wyłącznik może obsługiwać wiele stref (rozporządzenie z 2002 r. mówi tylko o umieszczeniu wyłącznika w pobliżu głównego wejścia lub złącza),
- brak przepisu dopuszczającego metalowe przewody sieci wodociągowej jako uziom, który jest w rozporządzeniu z 2002 r.,
- rozszerzenie definicji zespołu kablowego o kable telekomunikacyjne (obok elektroenergetycznych, sterowniczych i światłowodowych),
- osobne rozdziały o warunkach instalowania urządzeń fotowoltaicznych oraz magazynów energii o pojemności nominalnej większej niż 2 kWh,
- odesłanie do art. 12a ustawy o elektromobilności przy wyposażaniu stanowisk postojowych.
Klasom reakcji na ogień kabli poświęcamy osobny tekst („Klasy reakcji na ogień kabli w projekcie nowych warunków technicznych”). Wszystkie te wymagania są na razie projektem.
- Rozporządzenie w sprawie warunków technicznych (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690).
- Ustawa o dostępności wchodzi w życie; dotychczasowe przepisy zachowują moc najdłużej przez 84 miesiące.
- Rozdział 10a Prawa budowlanego (art. 102a–102c) wchodzi w życie (ustawa ogłoszona 1 września 2026 r., Dz.U. 2026 poz. 1161).
- Ostatni dzień obowiązywania warunków technicznych z 2002 r.
- Początek 18-miesięcznego okresu przejściowego: projekt można sporządzić według dotychczasowych przepisów (oświadczenie inwestora).
- marzec 2028Koniec okresu przejściowego — 19 lub 20 marca 2028 r.; bezpieczniej przyjąć wcześniejszą datę.
Skutki dla projektanta i wykonawcy
W praktyce w okresie przejściowym będą równolegle istniały dwa rodzaje dokumentacji: projekty oparte na rozporządzeniu z 2002 r. (z oświadczeniem inwestora) i projekty sporządzone już po wejściu w życie nowego rozporządzenia, jeśli zostanie ono ogłoszone przed marcem 2028 r. Dla zakresu instalacji elektrycznej różnica może oznaczać inne kable w ciągach komunikacyjnych, inne wyposażenie instalacji PV czy inne wymagania dla pomieszczenia z magazynem energii.
Wykonawca, który wycenia instalację, powinien więc wiedzieć, według jakich przepisów powstał projekt. Najprościej sprawdzić to w samym projekcie i w dokumentach postępowania: czy inwestor złożył oświadczenie z art. 102a i kiedy złożono wniosek lub zgłoszenie. Przy robotach bez pozwolenia i zgłoszenia (art. 102b) przepisy wybiera inwestor, więc ten wybór dobrze jest zapisać w umowie lub zleceniu.
Ustawa nie przesądza wprost, jakie warunki techniczne zastosować, jeżeli inwestor składa wniosek po 20 września 2026 r. bez oświadczenia, a nowe rozporządzenie wciąż nie obowiązuje. W takiej sytuacji decyzję trzeba podjąć z projektantem i organem, a nie na etapie zakupu materiałów.
Jak to zapisać w zapytaniu ofertowym
Dostawca materiałów nie ocenia projektu, ale z zapytania powinien wiedzieć, jakie wymagania wyrób ma spełnić. Przy pozycjach, na które wpływa wybór warunków technicznych, w opisie przydają się:
- informacja o podstawie projektu, np. „projekt wg warunków technicznych obowiązujących do 19.09.2026 r. (oświadczenie inwestora z art. 102a Prawa budowlanego)”,
- wymagana klasa reakcji na ogień kabli przepisana z projektu, a nie dobierana przez dostawcę,
- wymagane dokumenty: deklaracja właściwości użytkowych dla kabli trwale wbudowywanych, deklaracje zgodności dla aparatury,
- uwaga, że zamiennik musi mieć co najmniej te same parametry i klasy co pozycja z projektu.
Dostawca, który odpowiada na takie zapytanie, może w ofercie wskazać przy każdej pozycji klasę i dokument, na podstawie którego ją deklaruje. Porównanie ofert przestaje wtedy zależeć od domysłów.
Na elektrorynek.pl zapytanie ofertowe na materiały elektryczne dodasz bezpłatnie i opiszesz w nim pozycje tak, jak wymaga projekt: Dodaj zapytanie ofertowe — za darmo.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej. Status projektu rozporządzenia sprawdziliśmy na stronie RCL 12 października 2026 r.; tekst zaktualizujemy po ogłoszeniu nowych warunków technicznych w Dzienniku Ustaw.
Podstawa normatywna i źródła
- Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690 — Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
- Dz.U. 1999 nr 74 poz. 836 — Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych
- Dz.U. 2024 poz. 1411 — Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 18 września 2024 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami
- Dz.U. 2026 poz. 1161 — Ustawa z dnia 31 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa oraz ustawy - Prawo budowlane
- Dz.U. 2026 poz. 524 — Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 marca 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo budowlane
- Dz.U. 2026 poz. 1243 — Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 1 września 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych
Artykuł ma charakter informacyjny. Wiążące są aktualne przepisy i normy oraz dokumentacja producenta wyrobu.